MANBA ANIQLANISH TARIXI
LUGELA tarixi Gruziyaning gʻarbiy qismidagi togʻli goʻzal hududda, Muhuri qishlogʻiga yaqin joylashgan Xobis-Tskali daryosi qirgʻogʻidagi vodiysida boshlanadi. Bu yerda koʻp asrlar davomida vulqon jinslaridan oqlangan yuqori minerallangan tabiiy suv yuzaga chiqadi, keyinchalik LUGELA nomini olgan. (Vikipediya)
Ilmiy tadqiqotlar boshlanishidan ancha avval mahalliy aholi bu manbani yaxshi bilardi. Mineral suv asosan teri kasalliklari, bo'g'im og'riqlari va uzoq davom etadigan yara-jarohatlarni davolashda tashqi vosita sifatida ishlatilgan. Suvning noyob xususiyatlari avloddan-avlodga o'tib, qayta-qayta davo ta'siriga ega manba obro'sini shakllantirdi.
XX asr boshlarida ilm-fan vakillarining e'tiborini tortgan burilish nuqtasi bo'ldi. Birinchi kimyoviy tadqiqotlar suvning juda yuqori minerallanishga ega ekanligini va ko'pgina ma'lum mineral suvlardan tarkib jihatidan sezilarli farq qilishini ko'rsatdi. Tadqiqotchilar ayniqsa tabiiy kalsiy xloridining gʻayrioddiy yuqori miqdori, shuningdek makro-, mikro va nodir elementlar toʻplamining mavjudligidan qiziqish bildirishdi. Shu paytda bunday noyob tabiiy tarkib chuqur tibbiy oʻrganishga loyiq degan taxmin bildirildi.
1930-yillarda Gruziya sogʻliqni saqlash idoralari topshirigʻi bilan kon uchun keng koʻlamli gidrogeologik tadqiqotlar tashkil etildi. Boring ishlari natijasida manbaning chiqim hajmi oʻnlab baravar oshdi, bu nafaqat suvni yanada tadqiq qilish, balki uni tibbiyotda amaliy qoʻllash imkonini berdi. Shu bilan birga, LUGELA tadqiqotlariga sanatoriyshunoslik, farmakologiya, fiziologiya va klinik tibbiyot sohalaridan mutaxassislar jalb qilindi.
Shu vaqtdan boshlab LUGELA noyob ilmiy tarixi boshlanadi. Keyingi o'nlab yillarda ko'plab eksperimental, farmakologik va klinik tadqiqotlar bajarildi. Olimlar suvning modda almashinuvi, qon hosil bo‘lishi, ichki organlar funksiyalari, teri holati, oshqozon-ichak trakti va boshqa fiziologik jarayonlarga ta'sirini o‘rgandilar. Aynan ushbu ishlar natijalari monografiyalar, nomzodlik dissertatsiyalari va ilmiy nashrlarga asos boʻldi, ularning ko‘pchiligi LUGELA ilmiy kutubxonasida taqdim etilgan.
LUGELA manbasining ochilish tarixi — bu xalq tajribasidan fundamental ilmga oʻtish tarixi. Kam sonli tabiiy davo suvlari shunday uzoq muddatli tadqiqotlar yo‘lidan oʻtdi va shunchalik keng qamrovli ilmiy bahoga ega boʻldi. Shu tufayli bugungi kunda LUGELA nafaqat noyob tabiiy manba, balki bir necha avlod tadqiqotchilarining mehnati bilan shakllangan muhim ilmiy meros hisoblanadi.
⬇️ Ilmiy materiallarga oʻtish