БУЛАЧАКТАН ТАБЫЛУУ ТАРЫХЫ

LUGELAнын тарыхы Батыш Грузиянын сүрөттөмөлүү тоо аймагында, Мухури айылынан жакын турган Хобис-Цкали дарыясынын сайында башталат. Бул жерде көп кылымдардан бери вулкандык таштардын тереңинен өзгөчө курамдагы жогорку минералдуу табигый суу бетке чыгып, кийинчерээк LUGELA деп аталган. (Википедия⁠)

Илимий изилдөөлөрдөн мурун жергиликтүү тургундар бул булакты жакшы билишкен. Минералдуу сууну негизинен сырткы колдонуп, теринин, буунун ооруларында жана узакка созулган жаралардын дарылоосунда колдонушкан. Суунун өзгөчө касиеттери муундан муунга өткөрүлүп, акырындап дарылай турган деңгээлдеги булактын аброю түзүлгөн.

XX кылымдын башында булак илимпоздордун көңүлүн биринчи жолу бурду. Биринчи химиялык изилдөөлөр суунун абдан жогорку минералдуулугу бар экенин жана көпчүлүк белгилүү минералдуу суулардан курамында кыйла айырмаланарын көрсөттү. Айрыкча изилдөөчүлөр табигый кальций хлоридинин абдан жогору концентрациясына жана макро-, микро- жана сейрек элементтер комплексинин катышына кызыгышты. Ошондо эле мындай өзгөчө табигый курам терең медициналык изилдөөгө татыктуу деген болжолдор айтылган.

1930-жылдары Грузиянын саламаттык сактоо органдарынын тапшырмасы менен кен аймагында масштабдуу гидрогеологиялык изилдөөлөр уюштурулган. Буроо иштеринен кийин булактын суунун агымы он эсе көбөйүп, муну менен суунун изилдөөсү гана эмес, медицинада практикалык колдонулушуна мүмкүнчүлүк түзүлгөн. Ошондой эле LUGELAны изилдөөгө курортология, фармакология, физиология жана клиникалык медицина адистери тартылган. 

Ошондон баштап LUGELAнын уникалдуу илимий тарыхы башталат. Кийинки он жылдарда көп эксперименталдык, фармакологиялык жана клиникалык изилдөөлөр аткарылган. Илимпоздор суунун зат алмашууга, кан түзүүгө, ички органдардын функцияларына, теринин, ашказан-ичеги тракттын абалына жана башка физиологиялык процесстерге тийгизген таасирин изилдешкен. Мындан чыккан натыйжалар монографиялардын, кандидаттык диссертациялардын жана илимий басылмалардын негизин түзүп, алардын көпчүлүгү LUGELAнын илимий китепканасында берилген. 

LUGELA булагынын табылуу тарыхы — бул элдик тажрыйбадан фундаменталдык илимге өтүүнүн тарыхы. Аздыкча табигый дарылык суулардын изилдөөлөрү ушунчалык узак мезгилди басып өтүп, ушундай көп кырдуу илимий баа алышкан. Мунун аркасында бүгүн LUGELA уникалдуу табигый булак гана эмес, бир нече муун изилдөөчүлөрдүн эмгеги менен калыптанган илимий мурастын маанилүү бөлүгү болуп саналат.

⬇️ Илимий материалдарга өтүү