ბიბლიოგრაფია
სამეცნიერო ნაშრომები, პუბლიკაციები და დოკუმენტური წყაროები
სამეცნიერო ბიბლიოგრაფია LUGELA შეერთებს მონოგრაფიებს, დისერტაციულ კვლევებს, ექსპერიმენტულ და კლინიკურ ნაშრომებს, სტატიებს, ნაშრომების კრებულებს და სხვა მასალებს, რომლებშიც განიხილებოდა ლუგელას სამკურნალო მინერალური წყლის შემადგენლობა, ფიზიოლოგიური თვისებები და სამედიცინო გამოყენება.
მისი ამოცანაა — არ გაიმეოროს სამეცნიერო ბიბლიოთეკის შინაარსი, არამედ დაეხმაროს ექიმსა და მკვლევარს ერთიან, სისტემატიზებულ სამეცნიერო წყაროების მითითებაში, გამოსაძლებელი დოკუმენტის ხელმისაწვდომ ორიგინალზე გადასვლის შესაძლებლობით.
ლუგელას სამეცნიერო შესწავლა ვითარდებოდა თანმიმდევრობით: წყაროს ქიმიური ანალიზიდან და წყლის ზოგადი მახასიათებლებიდან ექსპერიმენტულ ფარმაკოლოგიამდე, ცალკეული ფიზიოლოგიური მექანიზმების კვლევაზე და კლინიკურ გამოყენებამდე. ეს თანმიმდევრობა კარგად ჩანს მოგვიანო სამეცნიერო ნაშრომების ბიბლიოგრაფიულ მასალებში. მაგალითად, ნ. ვ. გლონტის დისერტაციაში არის ცალკე ლიტერატურული მითითება და მითითებული აქვს ლუგელას შესახებ XX სს-მდე მნიშვნელოვანი ნაშრომები.
LUGELA-ს მთავარი სამეცნიერო წყაროები
«მუხურის მინერალური წყლის შესახებ»
ჯავახიშვილი დ. ვ. კრებულში: ხლორკალციუმის მინერალური წყალი მუხური. 1945. გვ. 3–8.
ეს ნაშრომი მიეკუთვნება ლუგელას წყლის ადრეული სამეცნიერო შესწავლის და ლუგელას როგორც განსაკუთრებული ბუნებრივი სამკურნალო ფაქტორის წარმოდგენის საფუძვლებს.
«ლუგელას მინერალური წყალი»
ჯავახიშვილი დ. ვ. სსრკ-ს მედიცინა. 1949. № 5. გვ. 33–34.
«ლუგელას მინერალური წყალი: მახასიათებლები და სამკურნალო თვისებები»
ჯავახიშვილი დ. ვ. სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტი კურორტოლოგიისა და ფიზიკური მკურნალობის სამინისტრო საქართველოს სსრ. თბილისი, 1953.
ჯ. ვ. ჯავახიშვილის ეს სამი ნაშრომი წარმოადგენს ლუგელას სამეცნიერო მემკვიდრეობის ერთ-ერთ ცენტრალურ ხაზს. შემდგომ კვლევებში მათ ხშირად მიმართავდნენ წყლის ქიმიურ შემადგენლობას, სამკურნალო თვისებებსა და ბუნებრივი კომპლექსის წარმოჩენისთვის.
ექსპერიმენტული ფარმაკოლოგია
«ლუგელას მინერალური წყლის ექსპერიმენტული ფარმაკოლოგიური დათვალიერება»
გვიშიანი გ. ს., ხუხია ვ. პ. ექსპერიმენტული ბიოლოგიისა და მედიცინის ბიულეტენი. 1951. გვ. 221–224.
ნაშრომი მიეკუთვნება მნიშვნელოვანი ეტაპის გადადებას წყლის შემადგენლობის აღწერიდან მისი ფიზიოლოგიური და ფარმაკოლოგიური მოქმედების ექსპერიმენტულ შეფასებამდე.
«ლუგელას მინერალური წყლის შემადგენლობაში შემავალი ზოგიერთი ინგრედიენტის ფარმაკოდინამიკური მნიშვნელობა»
გვიშიანი გ. ს., გავიცარიძე ვ. ლ. რეფერატიული კრებული სამეცნიერო კვლევითი ინსტიტუტი კურორტოლოგიისა და ფიზიოთერაპიის. ტ. 21. თბილისი, 1954. გვ. 122–124.
ეს კვლევები განსაკუთრებული მნიშვნელობისაა იმის განსაზღვრაში, რატომ არ შეიძლება ლუგელას ბუნებრივი მოქმედება განიხილებოდეს მხოლოდ, როგორც ერთი ცალკეული მინერალური კომპონენტის მოქმედება.
კლინიკური დერმატოლოგია
«ექზემის თერაპია ლუგელას ბუნებრივი სამკურნალო წყლით»
გლონტი ნ. ვ. დისერტაცია სამედიცინო მეცნიერებათა კანდიდატის ხარისხის მისაღებად. თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო ინსტიტუტი; სამეცნიერო კვლევითი კუთვის-ვენეროლოგიის ინსტიტუტი საქართველოს სსრ-ის სამედიცინო სამინისტრო. თბილისი, 1970.
ნაშრომი მოიცავს ლიტერატურული მიმოხილვას, ლუგელას მახასიათებლებს, შედარებით კვლევას ხელოვნურ კალციუმის ხლორიდის ხსნარით, საკუთარი კლინიკური და ლაბორატორიული დაკვირვებებს, ზემოხსენებული დასკვნებს და პრაქტიკულ რეკომენდაციებს.
დისერტაცია განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია დერმატოლოგიისთვის, რადგან იქ წარდგენილია ლუგელას პირადი ზემოქმედების კვლევა ორალური და გარე გამოყენებით ექზემაზე და ფაქტობრივ დასკვნებზე ავტორის მიერ.
ორგანიზმის დამცავი მექანიზმების კვლევები
ანდღულაძე ი. გ.
«დისერტაციული შესწავლა ლუგელას მინერალური წყლის ზემოქმედების შესახებ აქტიური მესენქიმის ფუნქციურ მდგომარეობაზე ტუბერკულოზის დროს»
ნაშრომში განხილულია ლუგელას შესწავლის ისტორია, წყაროს გეოგრაფია, ქიმიური შემადგენლობა, ექსპერიმენტული კვლევები და წყლის ზემოქმედება ორგანიზმის დამცავ მექანიზმებზე. განსაკუთრებული ყურადღება ეთმობა აქტიური მესენქიმის ფუნქციურ მდგომარეობას და ორგანიზმის ფიზიოლოგიური რეაქციებს.
დისერტაციაში ლუგელა გამოირჩევა, როგორც განსაკუთრებულად იშვიათი ქიმიური შემადგენლობის მინერალური წყალი; ავტორი ასევე მიჰყავს ინფორმაცია მისი სამკურნალო წყლის აღიარების შესახებ სსრკ-ის სამედიცინო სამინისტრო 1945 წელს.
ბიბლიოგრაფია როგორც განვითარების სამეცნიერო მითითება
LUGELA-ს სამეცნიერო მემკვიდრეობა გაცილებით ფართოვანია რამდენიმე ფუნდამენტური ნაშრომების ხელმისაწვდომობისა.
დისერტაციების და მონოგრაფიების ბიბლიოგრაფიულ მითითებებში წარმოდგენილია სამუშაოები:
-
წყლის ქიმიური შემადგენლობის შესახებ;
-
ექსპერიმენტული ფარმაკოლოგიის შესახებ;
-
კალციუმისა და მინერალური ცვლის შესახებ;
-
შეკვების სეკრეციის შესახებ;
-
ანთებითი პროცესების შესახებ;
-
კანერეგზი არჩევანზე;
-
ჰემოსტაზის შესახებ;
-
დერმატოლოგიის შესახებ;
-
ალერგიული რეაქტივობის შესახებ;
-
ორგანიზმის დამცავი მექანიზმების შესახებ;
-
კლინიკური გამოყენების სხვადასხვა მიმართულებებზე.
ბიბლიოგრაფიის მნიშვნელობა
LUGELA-ს ბიბლიოგრაფია ასრულებს ერთდროულად რამდენიმე ფუნქციას.
ის აჩვენებს წყლის სამეცნიერო შესწავლის თანმიმდევრობას, საშუალებას აძლევს დაადგინოს სპეციალური დასკვნების წარმომავლობა და ქმნის პირდაპირ კავშირს ლუგელას ენციკლოპედიის სტატიებსა და ორიგინალურ სამეცნიერო ნაშრომებს შორის.
ექიმისთვის ეს წარმოადგენს დამამტკიცებელი ბაზის მითითებას.
მკვლევრისთვის იძლევა შესაძლებლობას გაითვალისწინოს ლუგელას სამეცნიერო კონცეფციის განვითარება.
მედიცინის ისტორიკოსისთვის ინარჩუნებს სამეცნიერო კვლევების დოკუმენტურ თანმიმდევრობას.
დასკვნა
LUGELA-ს ბიბლიოგრაფია სისტემატიზირებს ძირითადი სამეცნიერო წყაროებს, რომლებიც მიეძღვნა ლუგელას შემადგენლობის, თვისებებისა და სამედიცინო გამოყენების შესწავლას.
ის აერთიანებს ბიბლიოგრაფიულ მონაცემებს სამეცნიერო ნაშრომებისა და დოკუმენტების შესახებ და უზრუნველყოფს კავშირებს ლუგელას ენციკლოპედიის, სამეცნიერო ბიბლიოთეკის და ორიგინალური წყაროებს შორის.
დოკუმენტების ციფრულ გადამუშავებასა და ახალი მასალების მომზადებასთან ერთად, ბიბლიოგრაფია შესაძლოა დაიხვეწოს და გაფართოვდეს.
⬇️ გადადი სამეცნიერო მასალებზე