Br - Brom beden ulgamlarndaky hereketleriň işjeňligini we deňagramlylygyny, gomeostazy sazlaýar. Lugelanyň düzüminde kondision norma boýunça bar.
Mg - Magniý myşsalary we nerwleri rahatlandyrýar, stres we aladany peseldýär, ukyny gowulandyrýar. Ýürek-damar ulgamynyň işini, ýürek ritmini sazlaýar, arterial basyşy kadalaşdyrýar, gipertoniýany öňüni alýar. Metaboliki prosesleri we energetiki çalşygy kadalaşdyrýar, uglewodlary we ýaglary energiaya, fiziki işjeňlige öwürýär. Süňk metabolizmini kadalaşdyrýar, osteoporozyň öňüni alýar. Beloklaryň, DNK we RNK-nyň sintezine, öýjükleriň ösmegine we dikelişine, glýukoza, insulin metabolizmine we şekeri keseli gözegçiligine gatnaşýar.
Na - Natriý öýjüklerde we dokumalarda suwuň iň amatly mukdaryny kadalaşdyrýar, gan ulgamynda zerur suw derejesini üpjün edýär, pH derejesini, gan basyşyny, ýokum siňdiriş, ýürek-damar, nerw we myşsa ulgamlarynyň işini sazlaýar.
K - Kaliý kalsiýiň süňk dokumasyndan “ýuwulyp” çykmagynyň öňüni alýar, osteoporozyň howpuny azaltýar, süňkleri berkitýär. Ýüregiň, myşsalaryň we nerwleriň işini kadalaşdyrýar, suw-duz balansyny goldaýar we arterial basyşy gözegçilikde saklaýar.
P - Fosfor süňk dokumasynyň gurluşyny saklaýar, öýjükleriň bölünmegine, energiýanyň öndürilmegine, nerw ulgamyň işini we kognitiw funksiýalary goldamaga gatnaşýar.
Si - Kremniý adam bedeniniň içki organlarynyň we ulgamlarynyň işini goldaýar. Baglary we bogunlary berkitýär. Süňk dokumasy üçin zerur maddalaryň deňagramlylygyny saklaýar. Damarlaryň diwarlaryny berkitýär, deriniň gurluşyna täsir edýär. Immun ulgamynyň işine gatnaşýar, garşy-zykýnlama sitokinleriniň döremegine täsir edýär. Alýuminiň we zäherli birleşmeleriň damarlarda çökmeginiň öňüni alýar. Beýni işine oňyn täsir edýär.
L - Lantanoidlar — güýçli antioksidantlardyr we süňk keselleriniň, osteoporozyň öňüni almakda we bejermekde deňi-taýy ýokdur. Lantanoidlar ganyň gaýnamagynyň öňüni alýar. Adam bedeninde lantanoidlar rak şikeslerinde ýygnanýarlar we olarda kalsiý, magniý we fosfor çalşygyny bozýarlar. Olar rak garşy täsirinde deňi-taýy ýok. Lantanoidlar deriniň detoksifikasiýasyna, dikeldilmegine we gomeostazynyň saklanmagyna kömek edýär. Lantanoidlar kalsiý bilen bilelikde zäherli birleşmeleriň molekulýar baglanyşyklaryny bozup, himiki serişdeler bilen döredilen ýiti ysmazlyklary aradan aýyrýarlar. Lantanoidlar DNK derejesinde öýjük mutasiýalarynyň öňüni alýar.
Lugela barada näme aýdylýar